Το 2024 θα κλείσει με ρεκόρ φορολογικών εισπράξεων, ενώ για το 2025 το οικονομικό επιτελείο θα βάλει για πρώτη φορά –ιστορικά– τον εισπρακτικό πήχυ ακόμη και πάνω από τα 65-66 δισ. ευρώ. Το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2025 αναμένεται ότι θα προβλέπει νέα ετήσια αύξηση των φορολογικών εσόδων κατά τουλάχιστον 2 δισ. ευρώ, η οποία θα προκύψει αυτή τη φορά πρωτίστως από τους άμεσους φόρους και δευτερευόντως από τον ΦΠΑ και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης.
Ο κωδικός των φορολογικών εισπράξεων έχει εξελιχθεί σε μόνιμη «πηγή» υπεραποδόσεων από το 2021 και μετά, γεγονός που αποδίδεται σε ένα συνδυασμό παραγόντων: την αύξηση των τιμών που αποτυπώθηκε έντονα στα έσοδα από τον ΦΠΑ, την ανάπτυξη που έφερε μεγαλύτερα ονομαστικά εισοδήματα και κέρδη –άρα και περισσότερα φορολογικά έσοδα– αλλά και την κατακόρυφη αύξηση των ηλεκτρονικών πληρωμών, που οδήγησε στη μείωση του λεγόμενου «κενού ΦΠΑ». Οι όποιες απώλειες εσόδων από τις μειώσεις φόρων που έγιναν –π.χ. κατάργηση εισφοράς αλληλεγγύης, μείωση τέλους επιτηδεύματος και φορολογίας μερισμάτων κ.λπ.– έχουν υπερκαλυφθεί εξαιτίας των παραγόντων που προαναφέρθηκαν, ενώ το ίδιο αναμένεται ότι θα συμβεί και το 2025, γι’ αυτό και προϋπολογίζεται η νέα σημαντική αύξηση των φορολογικών εσόδων.
Στο Γενικό Λογιστήριο οριστικοποιούν αυτές τις ημέρες τις βασικές προβλέψεις πάνω στις οποίες θα στηριχτεί ο προϋπολογισμός του 2025, προκειμένου να προκύψει και το προσχέδιο που θα κατατεθεί στη Βουλή την πρώτη Δευτέρα του Οκτωβρίου. Το τελικό ποσό πρόβλεψης των φορολογικών εσόδων θα προκύψει αφού «κλειδώσει» η εκτίμηση για την πορεία των φετινών φορολογικών εσόδων και αφού οριστικοποιηθούν οι αποφάσεις για τις αλλαγές που θα δρομολογηθούν από το νέο έτος στο πεδίο της φορολογικής πολιτικής.
Με βάση τα μέχρι τώρα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού –μέσα στην εβδομάδα θα είναι διαθέσιμα και τα νούμερα του Ιουλίου– το 2024 αναμένεται να κλείσει με σημαντική υπέρβαση στα φορολογικά έσοδα έναντι των προβλέψεων, κάτι που σημαίνει ότι οι συνολικές εισπράξεις ενδέχεται να υπερβούν και τα 64 δισ. ευρώ. Για δε το 2025, θα εγγραφεί εκτίμηση για πρόσθετη αύξηση ακόμη και 2 δισ. ευρώ, η οποία θα στηριχτεί στις ακόλουθες παραδοχές:
1. Το 2024 είναι έτος σημαντικής αύξησης των εισοδημάτων, και από μισθούς και από συντάξεις. Για πρώτη φορά έχουν δοθεί αυξήσεις στους δημοσίους υπαλλήλους, έχουμε τη νέα αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού, περισσότερες συμβάσεις στον ιδιωτικό τομέα, αλλά και την «έκπληξη» της φετινής χρονιάς, που είναι η εκτόξευση του αριθμού των συνταξιούχων που συνεχίζουν να εργάζονται μετά τη συνταξιοδότηση. Αυτό σημαίνει δύο πηγές εισοδήματος και γενναία αύξηση των φορολογικών εσόδων στο εκκαθαριστικό του 2025.
Η νέα άνοδος θα προκύψει αυτή τη φορά πρωτίστως από τους άμεσους φόρους και δευτερευόντως από τον ΦΠΑ και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης.
2. Στο εκκαθαριστικό του 2025, αναμένεται ότι θα καταγραφεί νέα αύξηση των εισοδημάτων από ενοίκια, κυρίως λόγω της μεγάλης αύξησης των βραχυχρόνιων μισθώσεων αλλά και των ηλεκτρονικών διασταυρώσεων για τον εντοπισμό τους. Εκτιμάται πως για πρώτη φορά, τα συνολικά εισοδήματα από ενοίκια θα ξεπεράσουν τα 10 δισ. ευρώ.
3. Οι υψηλές τιμές και η πρόβλεψη για περαιτέρω ανάπτυξη της οικονομίας θα συνοδευτούν από εκτίμηση και για σημαντική αύξηση των εσόδων από τους έμμεσους φόρους. Το 2025 θα είναι άλλωστε η χρονιά που θα είναι σε πλήρη λειτουργία το σύστημα της διασύνδεσης ταμειακών με POS, η έκδοση ηλεκτρονικών τιμολογίων κ.λπ., και αυτά εκτιμάται πως θα αποδώσουν και σε εισπρακτικό επίπεδο.
Μέτρο που επηρεάζει τις εισπράξεις από φόρους το οποίο έχει ήδη δρομολογηθεί είναι η κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος. Επίσης, το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα θα οριστικοποιηθούν οι διορθώσεις στο νέο σύστημα φορολόγησης των αυτοαπασχολούμενων. Θα υπάρχουν «διορθώσεις» (σ.σ. για παράδειγμα εξετάζεται το ενδεχόμενο να λαμβάνεται υπόψη και το οικογενειακό εισόδημα για να καλύπτεται το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα, όπως συμβαίνει και με τα τεκμήρια διαβίωσης) αλλά ο τελικός εισπρακτικός στόχος δεν αναμένεται ότι θα διαφοροποιηθεί ουσιαστικά. Επίσης, έχει πέσει στο τραπέζι η αλλαγή στην κλίμακα φορολόγησης των ενοικίων, ώστε να δημιουργηθούν κίνητρα για τις μακροχρόνιες μισθώσεις και αντικίνητρα για τις βραχυχρόνιες. Ακόμη και αυτή η παρέμβαση, αν προχωρήσει, δεν θα έχει μεγάλη έκταση σε επίπεδο είσπραξης φόρων.
Παρά το γεγονός ότι η μείωση των τεκμηρίων διαβίωσης αποτελεί προεκλογική εξαγγελία, το σχετικό νομοσχέδιο δεν θα δρομολογηθεί άμεσα προς ψήφιση καθώς οι αλλαγές μετατίθενται –σύμφωνα με πληροφορίες– για τουλάχιστον ένα έτος. Ούτως ή άλλως, η απόδοση των τεκμηρίων διαβίωσης θα μειώνεται χρόνο με τον χρόνο εξαιτίας της αύξησης των ονομαστικών εισοδημάτων, αλλά και του ελάχιστου εισοδήματος των αυτοαπασχολούμενων.
Καμία αλλαγή δεν θα υπάρξει φέτος και στα τέλη κυκλοφορίας, καθώς ο στόχος είναι τα ειδοποιητήρια να αναρτηθούν το φθινόπωρο και για πρώτη φορά να μην υπάρξει παράταση στην προθεσμία πληρωμής. Αλλωστε, έχει ήδη νομοθετηθεί το κλιμακωτό πρόστιμο, που προβλέπει ότι τα τέλη κυκλοφορίας θα διπλασιάζονται μόνο για όσους τα πληρώνουν μετά την 1η Μαρτίου.