Εάν επρόκειτο για άνθρωπο, σήμερα θα ήταν ήδη 25 ετών. Αυτό με χρονική αφετηρία το 1999 όταν, για πρώτη φορά, επικαιροποιήθηκε η μελέτη για το εμπορευματικό κέντρο στο Θριάσιο Πεδίο της Ελευσίνας.
Εάν, όμως, ληφθεί ως «γραμμή εκκίνησης» το έτος κατά το οποίο πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες απαλλοτριώσεις, ο εικονικός άνθρωπος θα είχε ηλικία 54 χρόνων. Εστω, ύστερα από περισσότερο από μισό αιώνα… ωρίμανσης, η έναρξη κατασκευής του Θριασίου Εμπορευματικού Κέντρου είναι πιο κοντά από ποτέ στην πραγματικότητα.
Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», η αμερικανική κρατική αναπτυξιακή τράπεζα DFC έχει καταλήξει σε συμφωνία με τη «Θριάσιο Εμπορευματικό Κέντρο» (ΘΕΚ), που ελέγχουν η Goldair και η ΕΤΒΑ ΒΙΠΕ. Η κοινοπραξία, δηλαδή, που ανακηρύχθηκε το 2016 ως ανάδοχος του έργου, με την τελική συμφωνία παραχώρησης να υπογράφεται μόλις στα τέλη του 2022.
Το έργο έχει προϋπολογισμό της τάξεως των 250 εκατ. ευρώ, ο οποίος δύναται να καλυφθεί πλήρως από τη χρηματοδότηση της DFC. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι η ΘΕΚ, όπως αναφέρουν από την εταιρεία, δεν εξετάζει το ενδεχόμενο να κάνει χρήση ίδιων ή δανειακών κεφαλαίων από άλλες πηγές, δεδομένου ότι το χρηματοοικονομικό μοντέλο της επένδυσης βρίσκεται υπό κατάρτιση. Ως εκ τούτου, όπως αναφέρουν οι πληροφορίες, στο τελικό χρηματοδοτικό σχήμα αναμένεται να συμμετάσχει, με σημαντικό ποσοστό χρηματοδότησης, μεγάλη ελληνική συστημική τράπεζα. Οταν, δηλαδή, η χρηματοοικονομική δομή της επένδυσης οριστικοποιηθεί, εκτιμάται ότι το «παρών» θα δώσει με σημαντικό μερίδιο εκτός από την DFC και η ελληνική συστημική τράπεζα.
Γεωστρατηγική σημασία
«Η συμφωνία χρηματοδότησης με την DFC αποτελεί θετικό ορόσημο για το Θριάσιο Εμπορευματικό Κέντρο και σημαντική καμπή για τον τομέα των logistics στην Ελλάδα. Η υποδομή αυτή, που έχει και γεωστρατηγική σημασία, θα καταστεί με τη λειτουργία της το όχημα για την ανάδειξη της Ελλάδας σε σύγχρονο διεθνή κόμβο στη Νοτιοανατολική Ευρώπη για τον κλάδο των logistics», σημειώνει στην «Κ» ο διευθύνων σύμβουλος της ΘΕΚ, Βασίλης Μαγκλάρας.
Για την DFC, που βρισκόταν επί μακρόν σε συζητήσεις με τη ΘΕΚ, το logistics center Θριασίου αποτελεί άτυπη υποδομή στρατηγικής σημασίας. Και αυτό διότι λόγω του μεγέθους του και της απευθείας σύνδεσης που διαθέτει με το εθνικό σιδηροδρομικό δίκτυο, αποτελεί σημαντικό κομμάτι του παζλ της εφοδιαστικής αλυσίδας της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Το έργο εκτιμάται ότι θα αποτελέσει, συνδυαστικά με άλλες μεγάλες μεταφορικές και μη υποδομές, σημαντική συνιστώσα του κάθετου διαδρόμου (vertical corridor) που συνδέει τη Νοτιοανατολική Ευρώπη με την καρδιά της ευρωπαϊκής ηπείρου. Αλλωστε, η στρατηγική πρωτοβουλία του κάθετου διαδρόμου είναι για τις ΗΠΑ συνώνυμη και της ενεργειακής ασφάλειας, η οποία είναι αλληλένδετη με την απρόσκοπτη λειτουργία της εφοδιαστικής αλυσίδας. Οπως αναφέρουν παράγοντες της αγοράς, η πρόσφατη αναταραχή στη Μέση Ανατολή απέδειξε ότι οι επιπτώσεις από τις αναταράξεις στα logistics είναι εξίσου σημαντικές για την παγκόσμια οικονομία με αυτές που προκαλούν οι κλυδωνισμοί στην ενέργεια.
Το Θριάσιο, σε συνδυασμό με άλλα έργα, αποτελεί σημαντική συνιστώσα του κάθετου διαδρόμου που συνδέει τον Νότο με την καρδιά της Ευρώπης.
Αναχαίτιση Κινέζων…
Η αμερικανική αναπτυξιακή τράπεζα δίνει έμφαση στην υλοποίηση στρατηγικού χαρακτήρα επενδύσεων στην Ελλάδα, έχοντας συσταθεί στα τέλη του 2019 για να ανακόψει την επέλαση των κινεζικών κεφαλαίων και τα σχέδια επέκτασης φορέων, όπως της κινεζικής εταιρείας ασφαλιστήριων συμβολαίων Sinosure, αλλά και της China Investment Corporation, του κρατικού ταμείου επενδύσεων που διαθέτει υπό διαχείριση περιουσιακά στοιχεία άνω του 1 τρισ. ευρώ. Tον χειμώνα του 2023 η DFC υπέγραψε συμφωνία χρηματοδότησης δανείου 125 εκατ. δολαρίων με την ONEX Elefsis Shipyards and Industries (ONEX) για την ανακαίνιση και τον εκσυγχρονισμό των Ναυπηγείων Ελευσίνας.
Στρατηγικός σκοπός της κίνησης αυτής υπήρξε η δημιουργία ενός κρίσιμου ναυτιλιακού και ενεργειακού κόμβου στην περιοχή, επεκτείνοντας την ικανότητα των ναυπηγείων να εξυπηρετούν πλοία υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Ο συγκεκριμένος τομέας ενδιαφέρει τις νατοϊκές ένοπλες δυνάμεις, οι οποίες ενδεχομένως να θέλουν περισσότερα σημεία συντήρησης και επισκευών στην περιοχή. Ταυτόχρονα συμβάλλει στην προαγωγή της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, όπως και του περιορισμού της (ενεργειακής) εξάρτησης από τη Ρωσία.
Ενδιαφέρον για λιμάνια
Προς αυτή την κατεύθυνση η DFC, που διαβλέπει με σκεπτικισμό την κινεζική επέλαση, έχει εκδηλώσει ενδιαφέρον και για την αποκρατικοποίηση των περιφερειακών λιμανιών της Αλεξανδρούπολης και του Βόλου. Το αμερικανικό ενδιαφέρον για τα ελληνικά λιμάνια είχε διατρανωθεί και διά στόματος του πρώην πρεσβευτή των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Τζέφρι Πάιατ. Αλλά και ο σημερινός πρεσβευτής των ΗΠΑ Τζορτζ Τσούνης, με δηλώσεις του ήδη κατά την ακροαματική διαδικασία στη Γερουσία για τον διορισμό του, είχε επισημάνει ξεκάθαρα πως δεν έπρεπε οι Ηνωμένες Πολιτείες να έχουν αφήσει έναν κινεζικό όμιλο να αποκτήσει τον έλεγχο ενός τόσο κρίσιμου λιμανιού όπως ο Πειραιάς.
Για τη Δύση τα δύο μεγάλα λιμάνια της Ελλάδας, του Πειραιά (ΟΛΠ) και της Θεσσαλονίκης (ΟΛΘ) –παρότι το πλαίσιο λειτουργίας τους τελεί υπό τη στενή εποπτεία του ελληνικού Δημοσίου–, αντιμετωπίζονται γεωπολιτικά με σκεπτικισμό. Διαβλέποντας αυτόν τον κίνδυνο και επιχειρώντας εκ των υστέρων να παρέμβει στις εξελίξεις, το DFC είχε εκδηλώσει μέσω επίσημης επιστολής του το ενδιαφέρον χρηματοδότησης της Goldair για το λιμάνι του Βόλου. Σημειώνεται ότι η ολοκλήρωση της αποκρατικοποίησης βρίσκεται στην παρούσα φάση σε εκκρεμότητα δικαστικών αποφάσεων.
Αναφορικά με τα επόμενα βήματα υλοποίησης της επένδυσης στο Θριάσιο, όπως αναφέρουν οι πληροφορίες, τέλη της χρονιάς με αρχές του 2025 αναμένεται να ξεκινήσουν οι κατασκευαστικές εργασίες.
Εως τότε εκτιμάται ότι θα έχει ολοκληρωθεί η πλήρης αδειοδότηση του έργου που θα υλοποιηθεί σε συνολική έκταση 590 στρεμμάτων. Το εμπορευματικό κέντρο θα διαθέτει 265.000 τ.μ. ισόγειων χώρων πολλαπλών χρήσεων, κατάλληλων για διανομή και αποθήκευση προϊόντων και ελαφρά μεταποίηση.