Το σώμα του ανθρώπου αλλάζει με τα χρόνια. Πουθενά αλλού δεν γίνεται αυτό τόσο αντιληπτό όσο ίσως στη σεξουαλική ζωή.
Στους άνδρες, η σεξουαλική ενόρμηση μπορεί να επιβραδυνθεί με την ηλικία, καθώς η παραγωγή ορμονών μειώνεται φυσιολογικά και συχνά παρατηρείται στυτική δυσλειτουργία ή προκύπτουν ζητήματα υγείας που μπορεί να επηρεάζουν τη σεξουαλική επίδοση.
Οι γυναίκες μπορεί να αντιμετωπίζουν τα δικά τους προβλήματα, όπως κολπική ξηρότητα και μειωμένη λίμπιντο μετά την εμμηνόπαυση. Όλα αυτά τα ζητήματα μπορεί να καταστήσουν την κλασική σεξουαλική ζωή προβληματική και στρεσογόνο και για τους δύο συντρόφους.
«Παρότι οι ηλικιωμένοι υφίστανται σωματικές αλλαγές, συχνά θεωρούν ότι η σεξουαλική τους ζωή θα μείνει όπως ήταν πριν από δεκαετίες, και αυτό δεν είναι πάντα ρεαλιστικό», δηλώνει η δρ Sharon Bober, διευθύντρια του Προγράμματος Σεξουαλικής Υγείας στο Αντικαρκινικό Ινστιτούτο Dana-Farber, που συνεργάζεται με το Χάρβαρντ. «Ωστόσο, υπάρχουν πολλοί τρόποι να συνεχίσουν οι ηλικιωμένοι να έχουν μια ισχυρή, υγιή σεξουαλική σχέση, χωρίς να βασίζονται πάντα στην κλασική σεξουαλική επαφή. Τα ζευγάρια θα πρέπει να δουν αυτήν τη νέα φάση της σεξουαλικής τους ζωής ως μια ευκαιρία να διερευνήσουν διαφορετικούς και συναρπαστικούς τρόπους να προσφέρουν ικανοποίηση ο ένας στον άλλον.»
Επανακαθορισμός του σεξ
Το πρώτο βήμα που πρέπει να κάνουν τα ηλικιωμένα ζευγάρια είναι να επανεξετάσουν τον ορισμό του «σεξ». «Μην περιοριστείτε στον στενό ορισμό της λεγόμενης φυσιολογικής σεξουαλικής ζωής», συνιστά η δρ Bober. «Υπάρχει ένα ευρύ φάσμα σεξουαλικών δραστηριοτήτων και είναι πολλοί οι δρόμοι που μπορείτε να περπατήσετε.»
Εξετάστε τι σημαίνει το σεξ για εσάς και τη σύντροφό σας τώρα. Αυτό μπορεί να σημαίνει αλλαγές στον τρόπο που ικανοποιείτε ο ένας τον άλλον, στις ρουτίνες που ακολουθείτε και στη συχνότητα – καθώς επίσης και συμβιβασμούς ως προς τις προσδοκίες. «Μη θεωρείτε ότι υπάρχει μόνο ένας τρόπος σεξουαλικής σχέσης», συνιστά η δρ Bober. «Δεν χρειάζεται να είναι ή όλα ή τίποτα.»
Ο τύπος της σχέσης σας μπορεί επίσης να διαμορφώσει τη νέα σας αντίληψη για το σεξ. Για παράδειγμα, ορισμένα ζευγάρια μπορεί να απολαμβάνουν μια σύνδεση που βασίζεται περισσότερο στη συντροφικότητα και στην οποία η έμφαση δίνεται στο συναισθηματικό δέσιμο και στον ποιοτικό χρόνο μαζί και λιγότερο στη σωματική επαφή.
Η γλώσσα του έρωτα
Όπως και στις περισσότερες πτυχές μιας δυνατής σχέσης, η επικοινωνία είναι ζωτικής σημασίας. «Όσο περισσότερο αποφεύγετε να μιλάτε για τη σεξουαλική σας ζωή, τόσο περισσότερο διογκώνεται το πρόβλημα», επισημαίνει η δρ Bober.
Βέβαια, το να μιλήσεις για το σεξ δεν είναι πάντα εύκολο, αλλά οι περισσότερες σύντροφοι είναι ανοιχτές και πρόθυμες να συζητήσουν και να μοιραστούν τις σκέψεις τους εάν τους δοθεί η ευκαιρία. «Συχνά οι σύντροφοι δεν ξέρουν πώς να ξεκινήσουν τη συζήτηση, οπότε αυτή δεν γίνεται ποτέ», παρατηρεί η δρ Bober. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να ξεκινήσετε έναν διάλογο για το σεξ. Δείτε τι σας προτείνουμε:
Ζητήστε την άδεια. Ξεκινήστε την κουβέντα με θετικό τρόπο. Για παράδειγμα, πείτε κάτι όπως «Θα ήθελα να βρούμε τρόπους να ξαναζωντανέψουμε αυτή την όμορφη αίσθηση μεταξύ μας» ή «Με απασχολεί τελευταία η σεξουαλική μας ζωή και σκέφτομαι διάφορα που θα ήθελα να τα μοιραστώ μαζί σου. Θα ήθελες να το συζητήσουμε;»
Ζητώντας την άδεια, μπορείτε να θίξετε το θέμα χωρίς να τρομάξετε τη σύντροφό σας. «Αυτή η αρχική συζήτηση δεν γίνεται για να θέσετε απαιτήσεις, αλλά για να βρείτε τρόπους να εξετάσετε τους κοινούς σας στόχους», διευκρινίζει η δρ Bober.
Ενθαρρύνετε τη σύντροφό σας να μιλήσει. Καταστήστε σαφές ότι ενδιαφέρεστε να ακούσετε πώς αισθάνεται η σύντροφός σας. Για παράδειγμα, πείτε: «Αναρωτιόμουν πώς αισθάνεσαι για τη σεξουαλική μας ζωή. Πώς σου φαίνεται το σεξ μεταξύ μας;» Καλώντας τη σύντροφό σας να συμμετάσχει στη συζήτηση τη βοηθάτε να μην πάρει αμυντική στάση και δείχνετε ότι νοιάζεστε για τις εμπειρίες της και τις απόψεις της, εξηγεί η δρ Bober.
Εκφράστε αυτό που θέλετε και οι δύο. Μιλήστε για το τι ελπίζετε και οι δύο να κερδίσετε από αυτήν τη νέα σεξουαλική σχέση, όπως για παράδειγμα περισσότερο ενθουσιασμό, μεγαλύτερη εγγύτητα ή ακόμη και επανασύνδεση. «Μιλώντας για τις ανάγκες και τις προσδοκίες σας βοηθάτε τη σύντροφό σας να εκφράσει τις δικές της, έτσι ώστε να φθάσετε σε ένα είδος αμοιβαίας κατανόησης», παρατηρεί η δρ Bober.
Διαφορετικοί τρόποι ικανοποίησης
Μετά τη συζήτηση, μπορείτε και οι δύο να αναζητήσετε διαφορετικούς τρόπους προσέγγισης της νέας σεξουαλικής ζωής σας.
Η δρ Bober προτείνει ότι ένας καλός τρόπος να ξεκινήσετε είναι το μη διεισδυτικό σεξ. Σε αυτό, η προσοχή και η ενέργεια στρέφονται στα προκαταρκτικά και στη διέγερση του/της συντρόφου με το χέρι, με κινήσεις όπως το μασάζ, τα αγκαλιάσματα, τα χάδια και τα φιλιά ή και απλά το χουχούλιασμα γυμνοί στο κρεβάτι.
«Η έμφαση δίνεται στην οικειότητα και την εγγύτητα, χωρίς μεγάλες προσδοκίες για διείσδυση», εξηγεί η δρ Bober. «Αυτό μπορεί να απαλλάξει και τους δύο συντρόφους από την πίεση και να εξαλείψει μέρος του στρες και του άγχους που συνοδεύουν την προσδοκία για τη συνηθισμένη σεξουαλική επαφή. Δείχνει επίσης ότι μπορείτε να αλληλεπιδράσετε με τη σύντροφό σας με ποικίλους ικανοποιητικούς τρόπους.»
Η διείσδυση δεν είναι πάντα απαραίτητη για να βιώσουν και οι δύο ευχαρίστηση ή οργασμό. Μπορείτε, αντί γι’ αυτήν, να δοκιμάσετε σεξουαλικά βοηθήματα, όπως δονητές, καθώς και διέγερση με το χέρι, αυνανισμό και στοματικό σεξ.
Καθώς διερευνάτε τρόπους για να διατηρήσετε την ερωτική επαφή, να θυμάστε ότι κάθε ζευγάρι είναι μοναδικό.
«Μια σεξουαλική σχέση ορίζεται αποκλειστικά και μόνο από τους δύο ανθρώπους που συμμετέχουν σε αυτήν, και από κανέναν άλλον», δηλώνει η δρ Bober. «Εστιάστε σε αυτό που έχει σημασία για εσάς και τη σύντροφό σας. Η σεξουαλική σας ζωή μπορεί να έχει αλλάξει, αλλά μπορείτε μαζί να ανακαλύψετε το καλύτερο που μπορείτε να κάνετε ο ένας για τον άλλον και για τη σχέση σας.»