Για ακραίο φυσικό φαινόμενο χιλιετίας έκανε λόγο ο καθηγητής Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών, Ευθύμιος Λέκκας, που μίλησε στην ΕΡΤ, αναφερόμενος στην κακοκαιρία Daniel.
«Μετά από αυτό το ακραίο φυσικό φαινόμενο, που ήταν φαινόμενο χιλιετίας, και με το δεδομένο ότι μέσα σε τέσσερα χρόνια εκδηλώθηκαν δύο φαινόμενα χιλιετίας, είχαμε και τον “Ιανό” πριν από τρία χρόνια, υπάρχει γενική, εν πάση περιπτώσει, σκέψη και προβληματισμός για το πώς θα μπορέσουμε να δομήσουμε την επόμενη μέρα», ανέφερε ο καθηγητής.
«Βεβαίως προέχει αυτό που γίνεται σήμερα, η διάσωση των πολιτών, η ανακούφιση από την ταλαιπωρία και η ταχεία επάνοδος στην κανονικότητα, αλλά υπάρχουν διάφορα θέματα», πρόσθεσε.
«Και αυτά τα θέματα είναι τα θέματα της τροφοδοσίας και της υποστήριξης αυτού του πληθυσμού άμεσα, πράγμα το οποίο έχει δρομολογηθεί. Είναι τα θέματα της ενημέρωσης και της πληροφόρησης, της κοινωνικής συνδρομής, της προσωρινής ή ημιμόνιμης κατοικίας», υπογράμμισε ο κ. Λέκκας.
«Είναι όλα αυτά που θα βελτιώσουν τις συνθήκες των συμπολιτών μου, γιατί κατάγομαι από την Καρδίτσα, και αυτά έχουν δρομολογηθεί. Από εκεί και πέρα, όμως, μπαίνουν θέματα υποδομών, μπαίνουν θέματα επαναφοράς και ανάπτυξης της περιοχής σε διάφορα επίπεδα», όπως είπε.
«Φυσιολογικές» διεργασίες
Σε ερώτηση για τη γεωεδαφολογική αλλαγή που ενδεχομένως να έχει γίνει στη Θεσσαλία, ο Ευ. Λέκκας τόνισε πως πρόκειται για καθαρά περιβαλλοντικό ζήτημα, καθαρά αγροτικό, που αγγίζει και άλλες παραμέτρους, δεν είναι μονάχα οικονομικό.
«Θεωρώ ότι ως προς το περιβαλλοντικό σκέλος όλη αυτή η διαδικασία εντάσσεται στις φυσικές διεργασίες οι οποίες για τον γεωλογικό χρόνο είναι φυσιολογικές», είπε ο καθηγητής και εξήγησε: Ο θεσσαλικός κάμπος διαμορφώθηκε από τεράστια τέτοια γεγονότα τα τελευταία δύο εκατομμύρια χρόνια.
Συνεπώς εμείς βλέπουμε τις επιπτώσεις στο περιβάλλον σήμερα, αλλά τις βλέπουμε κάτω από τη δική μας οπτική, την οπτική της ζωής των 50, των 100 χρόνων το πολύ. Ομως είναι φαινόμενο που διαμόρφωσε τον θεσσαλικό κάμπο, που τον έκανε τόσο παραγωγικό και είναι αυτός που είναι σήμερα με τη μεγάλη ανάπτυξη. Από εκεί και πέρα, όμως, πρόσκαιρες επιπτώσεις θα υπάρχουν στην παραγωγή, στην αγροτική παραγωγή που καταστράφηκε, η οποία θα δυσκολευτεί αμέσως μετά να ανακάμψει γιατί έχουμε τα φερτά υλικά τα οποία σκεπάζουν το γόνιμο έδαφος».
Οριστική μετοίκηση;
Για το αν έχει τεθεί ζήτημα οριστικής μετοίκησης και μη δημιουργίας ξανά των οικισμών που επλήγησαν, ο καθηγητής Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών ανέφερε: «Κοιτάξτε, είναι ένα θέμα αυτό, το οποίο έχει τεθεί και στο παρελθόν στο τραπέζι και ιδίως μετά τους σεισμούς του 1995 σε Κοζάνη και Γρεβενά, όπου 20 – 30 οικισμοί έπαθαν σημαντικές βλάβες, από 10-20 σπίτια ο κάθε οικισμός, και κάναμε μια προσπάθεια συνένωσης αυτών των οικισμών τότε προκειμένου να πάνε σε ασφαλείς περιοχές και να είναι οι οικισμοί πιο δυναμικοί, με τα σχολεία τους κ.λπ. Εν μέρει απέδωσε, εν μέρει δεν απέδωσε. Γιατί; Διότι συνήθως σε αυτές τις περιπτώσεις, επειδή οι άνθρωποι είναι δεμένοι με τον χώρο, είναι πολύ δύσκολο να απομακρυνθούν. Βεβαίως, αυτό μπορεί να επιχειρηθεί σε κάποιες μικρές οικιστικές μονάδες προκειμένου να γίνουν πιο δυναμικές, πιο ασφαλείς, καταρχάς, γιατί αυτό είναι το κυριότερο, και στη συνέχεια να δούμε την όλη διαδικασία. Είναι θέματα σχεδιασμού, ανάπτυξης και είναι το κυρίαρχο θέμα που μπαίνει και στη θεωρία διαχείρισης καταστροφών. Τελικός στόχος είναι να καταστήσουμε τις περιοχές οι οποίες έχουν πληγεί πιο ανθεκτικές στα επόμενα φαινόμενα».
Ποια είναι τα αίτια της καταστροφής
Εκτός από το ύψος της βροχής, καθοριστικό ρόλο παίζουν, όπως επισήμανε ο κ. Λέκκας, «η υδρολογική λεκάνη, η ανάπτυξη των ρευμάτων, είναι ο τύπος ανάπτυξης των ρεμάτων, τα γεωλογικά κριτήρια, είναι οι χρήσεις γης, είναι ο προσανατολισμός του πρανούς. Είναι πάρα πολλά θέματα τα οποία ουσιαστικά επιτρέπουν να αναπτυχθούν καταστροφικά φαινόμενα. Και δεν είναι μόνο η έντονη βροχόπτωση σαν βροχόπτωση, είναι τα πλημμυρικά φαινόμενα, είναι η διάβρωση, είναι η κατολίσθηση, οι θαλάσσιες πλημμύρες […] Η κάθε περιοχή πρέπει να μελετάται διαφορετικά. Εχουμε αναπτύξει τεχνογνωσία πάνω σε αυτό, έχουμε κάνει αρκετές προσπάθειες σε αρκετές περιοχές της χώρας».
Τέλος, κληθείς να σχολιάσει τον φονικό σεισμό στο Μαρόκο, ο Ευθύμιος Λέκκας εξέφρασε τον φόβο πως τα θύματα θα ξεπεράσουν κατά πολύ τα 1.000 και ότι σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να επηρεάσει τον ελληνικό χώρο.
Πηγή: ΕΡΤ