Με μια θερμή χειραψία και πολλά χαμόγελα στα σκαλοπάτια του Μεγάρου των Ηλυσίων, ο Εμανουέλ Μακρόν και ο Ολαφ Σολτς προσπάθησαν να διασκεδάσουν τη διάχυτη εντύπωση ότι το γαλλογερμανικό ζεύγος, βασικός κινητήρας της Ευρωπαϊκής Ενωσης, διανύει εδώ και κάποιους μήνες μια εποχή πολικών θερμοκρασιών. Ωστόσο και μόνο το γεγονός ότι μετά τις συνομιλίες μεταξύ του Γάλλου προέδρου και του Γερμανού καγκελαρίου δεν δόθηκε κοινή συνέντευξη Τύπου –οι δημοσιογράφοι που συνοδεύουν τον Σολτς για τις διαδοχικές επισκέψεις του σε Παρίσι και Αθήνα οδηγήθηκαν στη γερμανική πρεσβεία για περισσότερη ενημέρωση– μιλάει από μόνο του για το χαμηλό βαρομετρικό στις σχέσεις ανάμεσα στις δύο ισχυρότερες δυνάμεις της Ενωσης.
Για τη χθεσινή ημέρα είχε αρχικά προγραμματιστεί να λάβει χώρα στο Φοντενεμπλό διακυβερνητική διάσκεψη με σύσσωμα τα υπουργικά συμβούλια των δύο χωρών – ένας θεσμός που συγκαλείται τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο συμβολίζοντας την «ειδική σχέση» μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας, που ετοιμάζονται να γιορτάσουν τα 60 χρόνια από την ιστορική συμφωνία του Ελιζέ. Ωστόσο η διάσκεψη αναβλήθηκε για τον Ιανουάριο, καθώς και οι δύο πλευρές αναγνώρισαν ότι χρειάζονται χρόνο ώστε να συγκεραστούν ή έστω να μειωθούν οι διαφορές τους σε σειρά καίριων θεμάτων, από την ενεργειακή και την οικονομική πολιτική μέχρι την άμυνα και τις σχέσεις με την Κίνα. Το γεύμα εργασίας των δύο ηγετών, που κανονίστηκε άρον άρον, ήταν μια προσπάθεια να σωθούν τα προσχήματα. Ωστόσο, ήδη από το βράδυ της Τρίτης έγινε φανερό ότι κάτι τέτοιο δεν θα ήταν εύκολο. Ενώ η γερμανική καγκελαρία ανακοίνωσε ότι μετά το γεύμα εργασίας θα ακολουθούσε συνέντευξη Τύπου, η ανάλογη ανακοίνωση του Ελιζέ δεν περιείχε καμία αναφορά σε κάτι τέτοιο.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους λίγο πριν από την άφιξη του Γερμανού καγκελαρίου στο Παρίσι, ο κυβερνητικός εκπρόσωπος της γαλλικής κυβέρνησης Ολιβιέ Βεράν ανέφερε ότι οι δύο ηγέτες θα συζητούσαν για τις εξελίξεις στο Ουκρανικό και προσπάθησε να αποδραματοποιήσει τις διαφωνίες τους. «Η σημερινή συνάντηση δείχνει ότι η γαλλογερμανική φιλία παραμένει ζωντανή. Η ισχύς του γαλλογερμανικού ζεύγους βρίσκεται στο γεγονός ότι έχει την ικανότητα να συνεννοείται, παρά τις όποιες δυσκολίες, και να ωθεί την Ευρώπη προς τα εμπρός».
Η κόντρα για το πλαφόν
Σοβαρές διαφωνίες ανάμεσα στις δύο ισχυρότερες χώρες της Ευρώπης για ενεργειακό, άμυνα, οικονομία και σχέσεις με την Κίνα.
Οι δύο ηγέτες βρέθηκαν σε αντίθετες όχθες την περασμένη εβδομάδα, κατά τη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. για το ενεργειακό, καθώς ο Εμανουέλ Μακρόν υποστήριζε, μαζί με άλλους ηγέτες, την επέκταση του «ιβηρικού μοντέλου» για επιβολή πλαφόν στην τιμή του φυσικού αερίου σε όλη την Ενωση, ενώ ο Ολαφ Σολτς είχε τις ενστάσεις του. «Πιστεύω ότι δεν είναι προς το συμφέρον ούτε της Γερμανίας ούτε της Ευρώπης να απομονωθεί», είχε δηλώσει προσερχόμενος στη συνεδρίαση ο Γάλλος πρόεδρος. Τελικά, η ρήξη αποφεύχθηκε με την υιοθέτηση ενός οδικού χάρτη, που μένει ακόμη να συγκεκριμενοποιηθεί και με τον Ολαφ Σολτς να δηλώνει ότι η συνεργασία της χώρας του με τη Γαλλία είναι «πολύ εντατική».
Μια άλλη εξέλιξη μέσα στον τρέχοντα μήνα που ερέθισε το Παρίσι ήταν η επιλογή του Βερολίνου να συνάψει συμφωνία αμυντικής συνεργασίας με 14 χώρες της Κεντρικής, της Ανατολικής και της Βόρειας Ευρώπης για τη δημιουργία αντιπυραυλικής ασπίδας απέναντι στη Ρωσία. Στην εν λόγω συμφωνία, που ονομάστηκε Sky Shield, συμμετέχει και η Βρετανία, όχι όμως και η Γαλλία, καθώς οι Γερμανοί προτίμησαν αμερικανικά και ισραηλινά όπλα και όχι τα αντίστοιχα γαλλικά, τα οποία ωστόσο έχουν περιληφθεί στο οπλοστάσιο του ΝΑΤΟ. Στη ναφθαλίνη μπήκαν επίσης το τελευταίο διάστημα, λόγω γερμανικής απροθυμίας, σχέδια για συμπαραγωγή της επόμενης γενιάς ευρωπαϊκών μαχητικών αεροσκαφών και αρμάτων μάχης.
Διαφορετικοί χαρακτήρες
Ενας από τους παράγοντες που ενοχοποιούνται για τη βαθμιαία αποξένωση είναι η έλλειψη της κατάλληλης χημείας, σε προσωπικό επίπεδο, μεταξύ του πιο πληθωρικού Μακρόν και του εξαιρετικά συγκρατημένου Σολτς. «Ο Μακρόν και η Μέρκελ αντάλλασσαν κείμενα κάθε μέρα. Ο Σολτς δεν το κάνει. Επρεπε να μοχθήσουμε για να συναντηθούν πρόσωπο με πρόσωπο», έλεγε Γάλλος αξιωματούχος στο πρακτορείο Reuters. Δυσαρέσκεια προκάλεσε στο Παρίσι και η απόφαση της Γερμανίας να εκχωρήσει στην κινεζική Cosco το 25% του λιμανιού του Αμβούργου. «Δεν έχουν μάθει ακόμη το μάθημά τους», σχολίαζε ο ίδιος αξιωματούχος, παραπέμποντας στην υπερβολική εξάρτηση της Γερμανίας από το ρωσικό φυσικό αέριο, από την οποία το Βερολίνο πασχίζει σήμερα να «απογαλακτιστεί».